Mops dofinansowanie do aparatu słuchowego – jak uzyskać pomoc?

Osoby z niedosłuchem mogą uzyskać dofinansowanie do aparatu słuchowego nie tylko z Narodowego Funduszu Zdrowia, ale również z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej (MOPS) oraz Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie (PCPR). Refundacja pokrywa część kosztów zakupu, a o jej wysokości decyduje m.in. dochód i grupa uprawnień. W dalszej części artykułu wyjaśniamy, jakie warunki trzeba spełnić i gdzie złożyć dokumenty.

Jakie instytucje dofinansowują zakup aparatu słuchowego?

Podstawowym źródłem wsparcia jest Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ), który refunduje część ceny aparatów słuchowych każdemu ubezpieczonemu pacjentowi. Po zrealizowaniu zlecenia z NFZ można starać się o dodatkowe środki w lokalnym MOPS-ie lub PCPR-ze. Instytucje te dysponują pulą pieniędzy z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) i przyznają dopłaty na wyroby medyczne, w tym na aparaty słuchowe i wkładki indywidualne.

MOPS-y w dużych miastach wojewódzkich (np. Wrocław, Bydgoszcz, Toruń) realizują zadania związane z likwidacją barier w komunikowaniu się. W mniejszych miejscowościach analogiczną rolę pełni PCPR. W praktyce ścieżka ubiegania się o pomoc przebiega dwuetapowo – najpierw refundacja z NFZ, a potem wniosek do jednostki samorządowej.

Kto może skorzystać z dofinansowania do aparatu słuchowego?

Aby otrzymać jakiekolwiek dofinansowanie, trzeba posiadać aktualne zlecenie na zaopatrzenie w wyroby medyczne wystawione przez lekarza laryngologa oraz orzeczenie o niepełnosprawności, stopniu niepełnosprawności lub inwalidztwie. Dla refundacji NFZ dodatkowym warunkiem jest bycie osobą ubezpieczoną. Natomiast programy realizowane przez MOPS i PCPR wymagają spełnienia kryterium dochodowego.

Limity dochodowe są ściśle powiązane z przeciętnym wynagrodzeniem. Dochód na osobę we wspólnym gospodarstwie domowym nie może przekroczyć 50% przeciętnego wynagrodzenia, a w przypadku osoby samotnej – 65% przeciętnego wynagrodzenia. Jeżeli wpływy są wyższe, wysokość dofinansowania zostaje pomniejszona o kwotę przekroczenia. Warto też podkreślić, że w niektórych programach pierwszeństwo mają dzieci do 16. roku życia, młodzież ucząca się do 26. roku życia oraz osoby ze znacznym i umiarkowanym stopniem niepełnosprawności.

Specjalne grupy uprzywilejowane

Odrębne, korzystniejsze zasady dotyczą inwalidów wojennych, wojskowych oraz osób represjonowanych. W ich przypadku udział własny w cenie zakupu aparatu na przewodnictwo powietrzne wynosi 0%, a limit refundacji NFZ to 1500 zł na jeden aparat co 5 lat. Podobnie całkowity zwrot kosztów do 3000 zł przysługuje dzieciom i uczącej się młodzieży do 26 lat na aparat na przewodnictwo kostne.

Jak uzyskać refundację NFZ krok po kroku?

Procedura refundacyjna opiera się na elektronicznym potwierdzaniu dokumentów. Po bezpłatnym badaniu słuchu w gabinecie protetycznym pacjent odbiera odpis wyniku i udaje się do lekarza pierwszego kontaktu po skierowanie do laryngologa. Specjalista wystawia zlecenie na zaopatrzenie w wyroby medyczne, które należy potwierdzić drogą elektroniczną – może to zrobić lekarz lub uprawniony protetyk słuchu.

W dalszej kolejności zlecenie realizuje się u dostawcy mającego umowę z NFZ. Na podstawie faktury VAT z wyodrębnioną kwotą refundacji dochodzi do pomniejszenia ceny aparatu i indywidualnych wkładek usznych. NFZ refunduje do dwóch aparatów na przewodnictwo powietrzne, każdy w kwocie 1500 zł (dla dorosłych) lub 3000 zł (dla dzieci i młodzieży do 26 lat), przy czym dorośli pokrywają 30% ceny. Wkładka uszna objęta jest osobną dopłatą – 50 zł dla dorosłych i 60 zł dla dzieci.

Jak wygląda refundacja systemu FM i aparatów na przewodnictwo kostne?

Osoby uczące się oraz dorośli czynni zawodowo mogą liczyć na dofinansowanie do systemu FM wspomagającego słyszenie. Limit sięga 5500 zł, a udział własny wynosi 30%. W przypadku aparatów zakotwiczonych na kości (przewodnictwo kostne) dorosły uzyskuje 2100 zł po odliczeniu 30% wkładu, natomiast dzieci i inwalidzi wojenni – pełną kwotę 3000 zł na jedno urządzenie.

Okresy ważności refundacji

Wszystkie limity mają ściśle określoną częstotliwość przyznawania. Standardowo dorośli mogą korzystać z refundacji raz na 5 lat, a dzieci i młodzież do 26 lat – raz na 3 lata. Zarówno dla wkładek, jak i aparatów data realizacji wyznacza początek nowego okresu oczekiwania na kolejne wsparcie.

Jak starać się o dodatkowe dofinansowanie z MOPS lub PCPR?

Po zrealizowaniu refundacji NFZ warto złożyć wniosek do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej (MOPS) lub Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie (PCPR). Otrzymanie tych pieniędzy zależy od dostępności środków w danym roku budżetowym oraz od indywidualnej sytuacji materialnej wnioskodawcy. Decyzja ma charakter uznaniowy, a wysokość dofinansowania nie jest stała – przykładowo w ubiegłych latach kwoty dopłat do turnusów rehabilitacyjnych w Łodzi wahały się od 1913 zł do aż 3825 zł w zależności od grupy uprawnionej.

Komplet dokumentów, który należy przygotować, obejmuje:

• wypełniony wniosek o dofinansowanie zakupu przedmiotu ortopedycznego (formularz dostępny na stronie jednostki),
• oświadczenie o wysokości dochodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku,
• kserokopię zlecenia lekarskiego na aparat słuchowy,
• kserokopię orzeczenia o niepełnosprawności,
• fakturę pro-forma lub kosztorys obrazujący cenę urządzenia,
• numer konta bankowego do ewentualnego zwrotu.

W przypadku gdy wnioskodawca działa przez pełnomocnika, konieczne jest dołączenie pełnomocnictwa imiennego (druk do pobrania w urzędzie) lub pełnomocnictwa notarialnego. Opiekun prawny osoby niepełnosprawnej musi przedstawić dokument potwierdzający opiekę. Wszystkie załączniki składa się w Dziale ds. Osób Niepełnosprawnych odpowiedniego MOPS-u lub Dziale Wsparcia Osób z Niepełnosprawnościami – np. we Wrocławiu przy ul. Strzegomskiej 6, gdzie pomoc można uzyskać pod numerem 71 78 22 339.

Decyzja o przyznaniu dofinansowania z MOPS lub PCPR zapada w ciągu 30 dni od dostarczenia kompletu dokumentów. W przypadku braku środków w danym kwartale wniosek zostaje rozpatrzony negatywnie – warto złożyć go ponownie w nowym okresie rozliczeniowym.

Ile wynosi dofinansowanie z MOPS i PCPR – aktualne stawki

Wysokość wsparcia nie jest jednolita w całym kraju. Poniższe zestawienie pokazuje, jakie kwoty orientacyjnie przyznawano w przeszłości na przykładzie dofinansowań do turnusów – daje to obraz skali pomocy finansowej dostępnej dla osób z orzeczeniem o niepełnosprawności. Ostateczna kwota na aparat słuchowy z MOPS czy PCPR każdorazowo wyliczana jest pomniejszona o ewentualny nadwyżkowy dochód.

Należy pamiętać, że podane kwoty pochodzą z puli PFRON i co roku mogą ulec zmianie. Analogicznie kształtuje się mechanizm dofinansowania sprzętu rehabilitacyjnego – tam zwrot sięga do 80% kosztów sprzętu, jednak nie więcej niż pięciokrotność przeciętnego wynagrodzenia. W przypadku aparatów słuchowych zwykle kwoty są niższe, ale sam mechanizm wnioskowania jest bliźniaczy.

Jak złożyć wniosek elektronicznie i gdzie szukać pomocy?

W wielu miastach udostępniono platformę SOW, przez którą można przesłać całą dokumentację bez wychodzenia z domu. Wymagany jest do tego profil zaufany lub pomoc osoby, która go posiada i uzyska pełnomocnictwo do działania w cudzym imieniu. Na platformie przesyła się zarówno aktualne orzeczenie o niepełnosprawności, fakturę VAT z wyróżnioną refundacją NFZ, jak i zlecenie lekarskie – zrealizowane (strony 1-5) lub przyjęte do realizacji (strony 1-3). Po złożeniu wniosku można oczekiwać na decyzję maksymalnie 30 dni.

Osoby, które wolą tradycyjną drogę, mogą udać się bezpośrednio do działu odpowiedzialnego za wsparcie niepełnosprawnych, na przykład do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we Wrocławiu przy ul. Strzegomskiej 6 (tel. 71 78 22 339) albo do MOPS Bydgoszcz przy ul. Toruńskiej 272 (tel. 52 330 12 70). Mieszkańcy Torunia znajdą pomoc w MOPR Toruń przy ul. Konstytucji 3 Maja 40c, pokój nr 17 (tel. 56 65 08 565). We Włocławku wnioski przyjmuje MOPS przy ul. Kościuszki 26 (tel. 54 411-63-11).

Każdy wniosek jest rozpatrywany indywidualnie. Nawet jeśli dochód nieznacznie przekracza próg, nie należy rezygnować – nadwyżkę odlicza się od potencjalnej kwoty dofinansowania, nigdy nie jest to automatyczna odmowa.

Po pozytywnym rozpatrzeniu sprawy podpisuje się umowę cywilno-prawną określającą termin zakupu i kwotę dofinansowania. Ostatnim krokiem jest dostarczenie faktury zakupu oraz dowodu wpłaty części własnej – na tej podstawie środki trafiają na podane konto bankowe. Bezpłatną pomoc w ustaleniu, jakie dokumenty są potrzebne i gdzie je złożyć, oferują też doradcy Miejskich Ośrodków Pomocy Społecznej oraz infolinia PFRON pod numerem 800 889 777.